Ο Ναύτης μας λέει ότι: «το πρώτο μπουλγαρί που γνώρισα εγώ ήταν ο Κωστής ο Βερναδάκης τον οποίο σκότωσαν οι Γερμανοί το 1940. Ήταν παλιός διότι φαντάρος ήταν το 1926. Ίδια περίπου ηλικία με τον Κουρκουμελάκη Νίκο ή Κουρκουμελή και τον Βλάχο. Παλιός επίσης ήταν και ο Δροσερός ή Μπουλαντέρης από το Δραπανιά Κισσάμου (1878-1949). Αυτοί ήταν οι καλοί τεχνίτες του μπουλγαριού».

Επίσης μας λέει ότι υπήρχε κάποιος Δαχτυλάς ο οποίος έπαιζε με σαντούρι τα ταμπαχανιώτικα πολύ ωραία, έμενε στη Σπλάντζια και μετά πήγε στο Ηράκλειο. Την ίδια εποχή έπαιζε και ο Αντώνης ο Παπαμαρκάκης ή Τσεσμές και ο Χατζηγεωργίου ο Γιώργης ή Χατζηγιώργης (1900-1987), οι οποίοι έπαιζαν ταμπαχανιώτικα με το σαντούρι, αλλά περισσότερο μικρασιάτικα. Μετά από αυτούς, που ήταν οι σπουδαιότεροι, βγήκαν οι νεώτεροι: «εγώ, ο Σαρημανόλης, οι Σαπουνήδες, το φτωχάκι, ο Βασιλοδημήτρης και άλλοι, αλλά τα παίζαμε με μπουζούκι».

Παίζανε επίσης ο Κατσουλάκης Νικόλαος ή Κουφιανός (1877- 1947), ο Κουτσουρέλης ο Γιώργος (1914-1994), ο πατέρας του Ναύτη που έπαιζε βιολί (Παπαδάκης Βασίλης ή Κοπανίδης, 1880-1949) και ο Χαρίλαος Πιπεράκης (1888-1978) που ηχογράφησε πρώτος στην Αμερική ταμπαχανιώτικα. Τραγουδιστές ήταν πολλοί, ο Θεοχάρης Τζινευράκης, ο Λαρέντζος ο Γιώργης, ο Τζιμάκης, ο Κοντόπυρος ο Αντώνης, ο Γρηγόρης Μαθιουδάκης και άλλοι. Για τον Στέλιο Φουσταλιεράκη ή Φουσταλιέρη ο Ναύτης μας λέει ότι του χρωστάμε ευγνωμοσύνη διότι χωρίς αυτόν θα είχε χαθεί το μπουλγαρί ως όργανο και ως παίξιμο, καθώς και πολλές μελωδίες ταμπαχανιώτικων.

Ο Φουσταλιέρης ήταν ο πρώτος που έκανε τόσο σπουδαία δισκογραφία για τα τραγούδια αυτά, διασώζοντας παλιές μελωδίες, συχνά με δικούς του στίχους, ενώ έκανε πάρα πολλές δικές του συνθέσεις.

Ο Στέλιος Λαϊνάκης γεννήθηκε το 1951 στο χωριό Καλάθενες Κισσάμου του νομού Χανίων. Είναι Αρχιτέκτονας Μηχανικός, παντρεμένος με την Έφη Κουλοβάτου και πατέρας δύο παιδιών. Γνώρισε από πολύ μικρός την κρητική μουσική στην πηγή της, την Κίσσαμο, μιας και ο πατέρας του ήταν σπουδαίος τραγουδιστής και χορευτής των κρητικών χορών, και όχι μόνο, φημισμένος γλεντζές της εποχής του. Σήμερα, εκτός από συλλέκτης και ερευνητής, ο Στέλιος Λαϊνάκης είναι καταξιωμένος δεξιοτέχνης στο σολιστικό (μπερντελίδικο) τρόπο παιξίματος του λαγούτου (με πρότυπο τον αείμνηστο Γεώργιο Κουτσουρέλη) και στο μπουλγαρί (με πρότυπο τον Στέλιο Φουσταλιεράκη ή Φουσταλιέρη).

Οι εμφανίσεις του περιλαμβάνουν το Μέγαρο Μουσικής της Αθήνας (2002 και 2012), το Δημοτικό Θέατρο της Μπολόνια, το θέατρο Φοίνικας της Βενετίας και πολλά ακόμα θέατρα στην Ιταλία, τη Γερμανία και τη Γαλλία. Διαθέτει ενδιαφέρουσα συλλογή μουσικών οργάνων από όλο τον κόσμο, καθώς και σπάνιων δίσκων και ανεκτίμητων ηχογραφήσεων παλιών μουσικών.

Συνεργάστηκε με πολλούς από τους κορυφαίους Κρήτες καλλιτέχνες. Δάσκαλοί του, οι οποίοι τον επηρέασαν περισσότερο, ήταν ο Κώστας Παπαδάκης ή Ναύτης, ο Χαράλαμπος Παπουτσάκης, ο Γεώργιος Κουτσουρέλης, ο Στέλιος Φουσταλιεράκης, ο Γεώργιος Τζαγκαράκης ή Τζιμάκης και ο Νικόλαος Σαρημανόλης. Ο Στέλιος Λαϊνάκης συμμετείχε στο μεγαλύτερο μέρος της δισκογραφίας του Ναύτη, κατά τη διάρκεια 30 χρόνων μουσικής και ερευνητικής συνεργασίας. Πρόλαβε να γνωρίσει και να παίξει μουσική μαζί με τον Νικόλαο Χάρχαλη, τον Νικόλαο Σαριδάκη ή Μαύρο, τον Μιχάλη Ανδρουλάκη, τον Λεφόγιαννη, τον Μιχάλη Κουνέλη, τον Φώτη Κατράκη, τον Σταύρο Καντηλιεράκη, τους Μιχάλη και Βαγγέλη Πολυχρονάκη, τον Μανόλη Μανιουδάκη ή Μανιό, τους Μανόλη και Βασίλη Καρτσωνάκη, τον Γρηγόρη Μαθιουδάκη, τον Στέφανο Καρεφυλλάκη, τον Πέτρο Καρμπαδάκη και άλλους. Πολύ σημαντική ήταν η γνωριμία του με τον Χαρίδημο και την Φωφώ Κουρκουμελάκη από τους οποίους έμαθε άγνωστα ταμπαχανιώτικα.
Ερεύνησε και μελέτησε τις ρίζες της κρητικής μουσικής παράδοσης και συγκέντρωσε μοναδικά ηχητικά ντοκουμέντα τόσο από αυτήν, όσο και από τη παραδοσιακή μουσική της υπόλοιπης Ελλάδας και του κόσμου γενικότερα. Συνεργάστηκε με καταξιωμένους Έλληνες και ξένους μουσικολόγους όπως τον Γεώργιο Αμαριανάκη, τον Λάμπρο Λιάβα, τον Γεώργιο Παπαδάκη, τον Νίκο Διονυσόπουλο, τον Roberto Leydi, την Tullia Magrini και άλλους. Μέρος της μεγάλης αυτής ερευνητικής δουλειάς παρουσιάζεται σε δύο βιβλία για την κρητική μουσική από το Δήμο του Μιλάνου σε συνεργασία με τη Δραματική σχολή Civica scuola d’ l Arte Drammatica di Milano:

- Forme della musica vocale e strumentale (ricerca a Creta n.2) (1981)- Μusica popolare a Creta (ricerca a Creta n.1) (1983)

Ο Στέλιος Λαϊνάκης είναι βασικό στέλεχος και, εδώ και χρόνια, πρόεδρος του μουσικού Συλλόγου «Ο Χάρχαλης». Έχει συμμετάσχει τόσο ως διοργανωτής όσο και ως μουσικός σε Μουσικολογικά Συνέδρια για την Παραδοσιακή Μουσική, φεστιβάλ κρητικής μουσικής και χορού, και εκδηλώσεις με το σύλλογο «Χάρχαλη» στην Ελλάδα και το εξωτερικό, ενώ έχει εμφανιστεί σε πολλά ελληνικά και ξένα ΜΜΕ.

Ανέδειξε μουσικές και τραγούδια όπως τα ταμπαχανιώτικα και, ως μοναδικός μαθητής του Φουσταλιέρη, διέσωσε και ανέδειξε ως όργανο (σε ό,τι αφορά την κατασκευή και τον τρόπο παιξίματος) το μπουλγαρί. Μετά τον Φουσταλιέρη, για την ακρίβεια, το μπουλγαρί θα είχε χαθεί χωρίς τον Στέλιο Λαϊνάκη. Έμαθε τα μυστικά της κατασκευής του ιδιαίτερου αυτού, αστικού κρητικού εγχόρδου από διά- φορους παλιούς οργανοποιούς όπως ο Γεώργιος Φραγγεδάκης, και δίδαξε νεώτερους κατασκευαστές, ένας από τους οποίους είναι και ο γιος του, Λεωνίδας.

Ο Στέλιος Λαϊνάκης επιμελήθηκε και συμμετείχε σε πολλές, σημαντικές δισκογραφικές δουλειές.

Με τον σύλλογο Χάρχαλη:

- Τα Ενθυμήματα (σε συνεργασία με το Γιώργο Παπαδάκη)- Τζιμάκης 75 χρόνια- Στρατής Γαλαθιανάκης ή Γαλαθιανός- Μάρκος Παπαδάκης- Πολυρρήνιας Ανακρούσματα (Νο-1 και Νο-2) Επίσης:- Ναύτης: Μουσικές Παρακαταθήκες (Νο-1 και Νο-2)- Εσιγανέψαν οι καιροί (εκδόσεις του Ελληνικού Αρχείου Μουσικής)- Έλληνες Ακρίτες (Κρήτη) (εκδόσεις του Ελληνικού Αρχείου Μουσικής)

Με τους καθηγητές του πανεπιστημίου της Μπολόνια, R. Leydi και T. Magrini:
- Το βιολί στη δυτική Κρήτη (Le Violon en Crete Occidentale, έκδοση της
γαλλικής εταιρίας Silar)
- Musica popolare di Creta- Vocal music in Crete

Το 2006 τιμήθηκε ως Πρωτεργάτης για την διαμόρφωση των διαδικασιών της Επιστημονικής Προσέγγισης της Κρητικής Μουσικής από το Δήμο Πετρούπολης και τον Σύλλογο Κρητών, και το 2011 τιμήθηκε από το Δήμο Ιεράπετρας για την προσφορά του στην Κρητική Παράδοση.